Zijn peptiden legaal? Wat de wet zegt in Nederland en de EU

Of een peptide legaal is, hangt in de EU af van de categorie waarin het valt, niet van het molecuul zelf. Hetzelfde peptide kan in een crème, een voedingsmiddel, een geneesmiddel of een laboratoriumreagens zitten. Voor elke categorie geldt een andere wet.

Een geneesmiddel is volgens de Europese richtlijn voor geneesmiddelen voor menselijk gebruik en de Geneesmiddelenwet een stof die bedoeld is om ziekten te genezen of te voorkomen, of die zo wordt voorgesteld. Een geneesmiddel heeft een handelsvergunning nodig voordat het verkocht mag worden. Onderzoekspeptiden hebben die vergunning niet. Ze mogen daarom alleen verkocht worden als reagens voor laboratorium en onderzoek, met de vermelding "alleen voor onderzoek, niet voor gebruik bij mensen".

Daaruit volgt een eenvoudige regel. Een betrouwbare leverancier belooft geen effect, noemt geen dosering voor mensen en prijst zijn producten niet aan als middel tegen een ziekte. Doet hij dat wel, dan verkoopt hij juridisch gezien een niet-geregistreerd geneesmiddel.

Ja. Het kopen van onderzoekspeptiden als laboratoriumreagens is in Nederland en België niet verboten. De Geneesmiddelenwet regelt vooral de verkoop en het in de handel brengen van geneesmiddelen, dus de plichten van de verkoper. Peptiden zoals BPC-157, TB-500, GHK-Cu, Selank of Semax staan ook niet op de lijsten van de Opiumwet.

• De verkoper moet de producten als onderzoeksreagens labelen en mag geen gebruik bij mensen aanprijzen.
• De koper is verantwoordelijk voor het gebruik. Bij de bestelling bevestigt hij dat hij de producten alleen voor onderzoek gebruikt.
• De factuur vermeldt de producten bij voorkeur als onderzoekschemicaliën. Zo is het doel van de aankoop vastgelegd.

In Nederland ziet de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) toe op de handel in geneesmiddelen, in België het FAGG. Voor peptiden op de dopinglijst gelden in de sport strengere regels (volgende vraag).

In de georganiseerde sport zijn veel peptiden verboden, ook als de aankoop als laboratoriumreagens is toegestaan. De dopinglijst van het Wereldantidopingagentschap (WADA) noemt BPC-157 als niet-goedgekeurde stof (klasse S0) en TB-500 als derivaat van thymosine beta-4 (klasse S2). Groeihormoon-releasing peptiden staan ook in klasse S2.

In Nederland ziet de Dopingautoriteit toe op de naleving van het Nationaal Dopingreglement. Sporters die lid zijn van een sportbond kunnen worden gecontroleerd en bij een overtreding worden geschorst. In België voeren de antidopingorganisaties van de gemeenschappen de controles uit, volgens dezelfde WADA-lijst. Voor onderzoek in het laboratorium gelden deze regels niet.

Een pakket uit een ander EU-land gaat niet door de douane. Binnen de interne markt is er geen douaneafhandeling, en de zending komt aan zoals elk ander pakket. Dat is het belangrijkste praktische verschil tussen een leverancier met een magazijn in de EU en een zending uit China, de VS of het Verenigd Koninkrijk.

Zendingen uit landen buiten de EU gaan via de douane. Daar betaal je invoerrechten, en de douane kan een pakket tegenhouden als de inhoud wordt gezien als een niet-geregistreerd geneesmiddel. Het gevolg zijn weken zonder bestelling, een brief van de douane en in het ergste geval de vernietiging van de zending.

Welke webwinkels echt vanuit de EU verzenden, zie je in onze vergelijking van peptideleveranciers in Europa. Het land van verzending is daar een van de elf gecontroleerde criteria.

Nee. Retatrutide (LY3437943) is een werkzame stof van Eli Lilly die wordt onderzocht in klinische studies van fase 3 (het TRIUMPH-programma). Op 27 oktober heeft het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) noch een nationale autoriteit het als geneesmiddel goedgekeurd. In Europa is retatrutide daarom alleen verkrijgbaar als onderzoeksreagens, met dezelfde regels als andere onderzoekspeptiden.

De basis is in de hele EU dezelfde. De Europese richtlijn voor geneesmiddelen voor menselijk gebruik bepaalt wat een geneesmiddel is, en onderzoekspeptiden zijn geen goedgekeurde geneesmiddelen. Het toezicht verschilt wel. Elk land heeft een eigen geneesmiddelenautoriteit die de handel controleert:

• Duitsland: BfArM en de deelstaatautoriteiten
• Oostenrijk: BASG
• Frankrijk: ANSM
• Nederland: IGJ
• België: FAGG
• Spanje: AEMPS
• Italië: AIFA
• Polen: GIF

Voor de koper verandert er weinig. In alle EU-landen geldt: onderzoekspeptiden zijn laboratoriumreagentia, de verkoper mag ze niet als geneesmiddel aanprijzen en sporters vallen onder de WADA-lijst.

1. Kies een leverancier die vanuit de EU verzendt. Geen douane, geen tegengehouden zending, levering binnen enkele werkdagen.
2. Let op de labeling. Etiket en productpagina vermelden "alleen voor onderzoek". Een webwinkel die effecten belooft, overtreedt de geneesmiddelenwetgeving.
3. Vraag om een controleerbaar labrapport. Een rapport met ordernummer en sleutel kun je opvragen bij het laboratorium, bijvoorbeeld bij Janoshik Analytical. Voorbeelden staan op de pagina analysecertificaten.
4. Betaal met een kaart en bewaar de factuur. Met een kaartbetaling heb je een weg terug via de bank, en de factuur legt het onderzoeksdoel vast.
5. Controleer de bedrijfsgegevens. Een bedrijfsnaam en adres laten zien wie aansprakelijk is bij een geschil.

Vier van deze vijf punten (verzending vanuit de EU, controleerbaar rapport, kaartbetaling, bedrijfsnaam) horen bij de elf criteria waarmee wij de leveranciers in Europa beoordelen.